Hongaarse democratie afgeschaft, president afgezet: ‘We zijn een kolonie geworden’

Help door deze informatie met vrienden op je social netwerk te delen!

De Hongaarse democratie is afgeschaft — dat is de harde conclusie die voormalig presidentieel adviseur Balázs Orbán trok nadat het Hongaarse parlement afgelopen week een grondwetswijziging doorvoerde die president Tamás Sulyok met onmiddellijke ingang uit zijn ambt verwijderde. Een stap die, volgens critici, niets minder is dan een gecontroleerde machtsgreep — uitgevoerd met de zegen van Brussel en Berlijn.

Een president die weigerde te buigen

Sulyok, van oorsprong jurist en geen partijpoliticus, had zich als president meerdere keren verzet tegen beslissingen van de nieuwe regeringspartij. Toen hij weigerde mee te werken aan wat hij omschreef als druk vanuit de uitvoerende macht, werd er niet onderhandeld. Het parlement veranderde kortweg de grondwet zodat de zittende president met één zin uit zijn ambt kon worden gezet. Sulyok ondertekende de wijziging, maar niet zonder zich in een emotionele videoboodschap uit te spreken over wat hij als een historische breuk beschouwt.

pic.twitter.com/rmA9ZKt1aV

— Dr. Tamás Sulyok (@DrTamasSulyok) July 18, 2026

Sulyok spreekt van het einde van de rechtsstaat

In zijn toespraak, opgenomen en gepubliceerd via de officiële kanalen van het Hongaarse presidentiële kantoor, liet Sulyok er geen twijfel over bestaan: de democratische rechtsstaat die na de val van het communisme in 1989 was opgebouwd, bestaat naar zijn oordeel niet meer. Hij stelde dat zijn afzetting een “breukpunt” vormt in de Hongaarse constitutionele democratie. De wijziging die zijn mandaat beëindigde, noemde hij een klassiek geval van machtsmisbruik — een historische schande die komende generaties als waarschuwing zal dienen. Tegelijkertijd erkende hij dat hij juridisch gezien geen andere keuze had dan te ondertekenen, omdat de grondwet hem geen instrumenten biedt om een grondwetswijziging inhoudelijk aan te vechten.

Brussel en Berlijn: stille aanstuurders?

Balázs Orbán, politiek adviseur onder voormalig premier Viktor Orbán, deed op sociale media een opvallende beschuldiging: de afzetting van Sulyok is niet alleen een intern Hongaars probleem, maar heeft plaatsgevonden met expliciete steun van Brussel en Berlijn. Hij citeerde daarbij de nieuwe Hongaarse premier zelf, die dit volgens hem openlijk heeft toegegeven.

Orbán schetst een patroon dat steeds vaker opduikt in kritische media: de Europese Unie die zich presenteert als hoeder van democratie, maar ondertussen nationale soevereiniteit ondermijnt wanneer regeringen niet de gewenste politieke richting opgaan. “De EU gedraagt zich steeds meer als een liberaal autoritair imperium,” aldus Orbán, “dat mensen voorschrijft wat ze mogen zeggen, wat ze moeten doen en zelfs op wie ze mogen stemmen.”

Politieke tegenstanders buitenspel gezet

Naast de afzetting van Sulyok is er nog iets opmerkelijks aan de hand: de nieuwe regeringspartijen hebben tegelijkertijd maatregelen getroffen om oppositiepartijen te beletten aan toekomstige verkiezingen deel te nemen. Dit is geen democratische machtsovername meer — dit is een systematische ontmanteling van de politieke concurrentie.

Dat is geen toeval. Het is een patroon dat wereldwijd zichtbaar is: zodra de “goede kant” aan de macht komt, verdwijnt de democratische façade razendsnel. Verkiezingen zijn blijkbaar alleen geldig wanneer de uitkomst het gewenste resultaat oplevert.

Hongarije als testcase voor Europa

Wat er in Hongarije gebeurt, is niet louter een binnenlandse aangelegenheid. Het is een testcase voor hoever de EU bereid is te gaan om onwillige lidstaten in het gareel te krijgen. Jarenlang werd Viktor Orbán afgeschilderd als de grote bedreiging voor de Europese democratische orde. Nu blijkt dat degenen die hem hebben vervangen, in staat zijn tot maatregelen die juridisch minstens even twijfelachtig zijn — zij het met volledige steun van de Europese instituties.

Balázs Orbán formuleert het onomwonden: “De Hongaarse soevereiniteit is verdwenen. We zijn een kolonie geworden.” Of men het daarmee eens is of niet, de feiten liggen er: een zittend staatshoofd is via een spoedige grondwetswijziging uit zijn ambt gezet, een opvolger zonder democratisch mandaat staat klaar, en politieke tegenstanders worden van toekomstige verkiezingen uitgesloten. Wie dat een gezonde democratie noemt, heeft een wel erg bijzondere definitie van het woord.

Blijf op de hoogte & steun onafhankelijke journalistiek

Lees meer over:
autoritarisme Balázs Orbán Brussel democratie Europese Unie grondwetswijziging Hongarije politieke crisis rechtsstaat soevereiniteit Tamás Sulyok Viktor Orbán