Binnenland

Oud-politieagent slaat alarm over uithuisplaatsing kinderen in Nederland: ‘Dit is gewoon een handel geworden’

Help door dit met kennissen op je social netwerk te delen!

De uithuisplaatsing van kinderen in Nederland gaat veel te gemakkelijk en zonder voldoende toezicht — dat stelde oud-politieagent Alex Lie-Hap-Po in het tv-programma Ongehoord Nieuws. Volgens hem is er een systeem gegroeid waarin financiële belangen de overhand hebben gekregen boven het welzijn van kinderen en hun gezinnen.

Stappen worden overgeslagen, ouders krijgen geen kans

Volgens de richtlijnen van jeugdzorg zelf zou een uithuisplaatsing altijd een laatste redmiddel moeten zijn. Eerst dient er grondig en onafhankelijk onderzoek gedaan te worden naar de thuissituatie. Daarna moeten ouders actief ondersteund worden om problemen binnen het gezin op te lossen. Pas als dat echt niet werkt, zou een kind het huis uit mogen worden geplaatst.

---Lees verder na dit advertentieblokje---

In de praktijk gebeurt dat echter zelden. Lie-Hap-Po stelt dat jeugdzorginstanties deze stappen regelmatig volledig overslaan. Ouders worden niet geholpen, maar bedreigd: werk mee of je kind wordt weggehaald. Onderzoek blijft uit. En eenmaal uit huis geplaatst, keren de meeste kinderen nooit meer terug naar hun biologische gezin. Wat officieel als tijdelijke maatregel wordt gepresenteerd, blijkt in de praktijk een permanente scheiding.

Wie houdt toezicht op pleeggezinnen?

Als een kind dan toch uit huis wordt geplaatst, zou de opvanglocatie op zijn minst zorgvuldig gecontroleerd moeten worden. Ook dat is een illusie, aldus Lie-Hap-Po. De drempel om pleeggezin te worden is opvallend laag. Vanwege een structureel tekort aan pleeggezinnen wordt er publiekelijk opgeroepen dat “iedereen” er één kan worden. Het enige vereiste is een zogenaamde Verklaring Omtrent het Gedrag — een document dat slechts aantoont dat iemand niet eerder is veroordeeld.

Dat dit onvoldoende is, blijkt uit een groeiend aantal meldingen van mishandeling in pleeggezinnen. Verhalen die jarenlang onder de radar bleven, komen nu via sociale media naar buiten. Op platforms als TikTok delen jongeren openlijk wat hen is overkomen: mishandeling, verwaarlozing, en een gevoel volledig aan hun lot te zijn overgelaten.

Nederlandse kinderen zelfs naar het buitenland gestuurd

Nog alarmerender is de onthulling dat Nederlandse kinderen in sommige gevallen naar het buitenland worden gebracht — naar landen als Spanje en Frankrijk. Onder het mom van ’tot rust komen’ verdwijnen kinderen buiten het zicht van elke toezichthoudende instantie. Niemand controleert wat er werkelijk met hen gebeurt. Lie-Hap-Po spreekt in dit verband van een systeem zonder enige verantwoording.

Miljoenen verdienen aan kwetsbare kinderen

Een cruciaal onderdeel van de kritiek betreft de financiële kant van het verhaal. Jeugdbeschermers en de instellingen waarmee zij samenwerken verdienen aantoonbaar geld aan elke uithuisplaatsing. Pleegouders ontvangen vergoedingen, instellingen declareren zorg, en het hele systeem draait op doorverwijzingen. Lie-Hap-Po stelt dat de kosten voor één kind via dit traject kunnen oplopen tot meer dan een miljoen euro. Hij noemt het wat het is: een handel.

De financiële prikkels staan daarmee haaks op het belang van het kind. Wanneer een jeugdbeschermer er belang bij heeft dat een kind uit huis wordt geplaatst — omdat dat zijn inkomen genereert — vervalt elke objectiviteit. Het systeem is gebouwd op een structureel belangenconflict dat door niemand serieus wordt aangepakt.

Kamerlid wil strengere wettelijke criteria

Ook in de Tweede Kamer klinkt al jaren onvrede over de manier waarop beslissingen over kinderen worden genomen. Kamerlid Pepijn van Houwelingen van Forum voor Democratie pleit voor een fundamentele aanscherping van de wettelijke criteria. Momenteel kunnen kinderen al uit huis worden geplaatst op basis van vage begrippen als een ‘ontwikkelingsbedreiging’ — een term die nergens concreet is gedefinieerd en daardoor ruimte laat voor willekeur.

In rechterlijke vonnissen worden zelfs redenen opgevoerd als ‘de vader is niet in beeld’ als grond voor uithuisplaatsing. Van Houwelingen vindt dit ronduit bizar. Zijn voorstel is helder: een gedwongen uithuisplaatsing zou pas mogelijk mogen zijn wanneer er sprake is van aantoonbare kindermishandeling, seksueel misbruik of ernstige verwaarlozing — feiten die ook strafrechtelijk vervolgbaar zijn. Een nieuw wetsvoorstel met strengere toetsing is in de maak, maar critici vragen zich af of dat voldoende zal zijn zolang de financiële structuur ongewijzigd blijft.

Een systeem dat zichzelf in stand houdt

Wat uit dit alles naar voren komt, is een jeugdzorgsysteem dat niet primair draait om het belang van het kind, maar om zijn eigen voortbestaan. Vage criteria geven jeugdbeschermers maximale vrijheid. Financiële prikkels sturen gedrag in de verkeerde richting. Toezicht ontbreekt of is tandeloos. En wanneer ouders bezwaar maken, staan ze vrijwel altijd met lege handen tegenover een machtig apparaat.

Uithuisplaatsing van kinderen in Nederland treft jaarlijks duizenden gezinnen. Zolang er geen onafhankelijk toezicht, heldere criteria en een einde aan de commerciële belangen komen, blijft het systeem kwetsbaar voor misbruik — ten koste van de kinderen die het juist zou moeten beschermen.

Blijf op de hoogte & steun onafhankelijke journalistiek

Interessant

4.6 11 stemmen
Artikel waardering

Robin de Boer

Robin de Boer (1983) heeft Economische Geografie gestudeerd aan de Rijksuniversiteit Groningen. Hij is sinds juni 2014 werkzaam als hoofdredacteur van NineForNews.
Aanmelden
Laat het mij weten wanneer er
guest

0 Reacties
Oudste
Nieuwste Meeste stemmen
Inline Reacties
Alle reacties zien
Back to top button
0
We lezen graag je reactie!x