Stikstof is pas het begin: wie krijgt straks de macht over ons voedsel?

Help anderen door dit met iederen die je kent op je social netwerk te delen!

Terwijl de boerenprotesten weer oplaaien, speelt zich achter de schermen een strijd af over wie er straks de macht heeft over ons voedsel, onze energie en onze vrijheid. Voormalig beroepsmilitair en onderneemster Grada Boschker trekt al langere tijd aan de bel en roept boeren én gewone burgers op om het grotere plaatje te zien. Haar boodschap verspreidt zich opnieuw.

Stikstof als rookgordijn

Wie de boerenprotesten louter als een stikstofkwestie beschouwt, kijkt door een sleutelgat naar een brandend huis. De overheid hamert op stikstofnormen en natuur­bescherming, maar intussen wordt er nauwelijks gesproken over de échte agenda achter de grondaankopen en de uitkoop van boerenbedrijven. De vraag die Boschker stelt — en die steeds meer mensen zichzelf beginnen te stellen — is: waarom worden juist de zelfstandige, vrije sectoren zo stelselmatig onder druk gezet? Horeca, detailhandel, de evenementenbranche en nu de agrarische sector: allemaal getroffen door crises die hen financieel kwetsbaar maken.

De blauwdruk: Agenda 21 en de digitale controlewereld

Aan de basis van het huidige beleid ligt een internationaal raamwerk dat al decennia bestaat: Agenda 21, de VN-blauwdruk voor een ‘duurzame’ 21e eeuw. In Nederlandse beleidsdocumenten klinkt dit door in termen als ‘smart society’, ‘circulaire economie’ en ‘klimaatneutraliteit voor 2030’. De uitwerking in de praktijk betekent echter een verregaande digitalisering van alle sectoren — van energie tot voedsel — waarbij alles wordt gekoppeld aan systemen die in handen zijn van een select clubje multinationals. Wie de documenten van het World Economic Forum erbij pakt, ziet eenzelfde verhaal: een wereld waarin bezit en vrijhandel plaatsmaken voor gecontroleerde toegang en afhankelijkheid.

Tristate City: bouwen op boerengrond

Terwijl boeren gedwongen worden te stoppen, liggen er plannen klaar voor grootschalige stedelijke ontwikkeling in de regio’s die vrijkomen. Het concept van de zogenoemde Tristate City — een metropool van meer dan veertig miljoen inwoners die de Randstad, Brussel en het Ruhrgebied verbindt — is geen complottheorie maar een concreet ruimtelijk concept dat door planologen en architecten al jaren wordt besproken. Rotterdam speelt daarin een sleutelrol als doorvoerhaven. De vraag wie er profijt heeft van goedkoop vrijgekomen agrarische grond is daarmee niet moeilijk te beantwoorden.

Afhankelijkheid als verdienmodel

Nederlandse boeren zijn in de loop der decennia steeds afhankelijker geworden van een handvol internationale concerns voor hun zaaigoed, kunstmest en gewasbeschermingsmiddelen. Bedrijven als Bayer, Monsanto en DuPont hebben die afhankelijkheid systematisch opgebouwd — met medewerking van opeenvolgende Nederlandse kabinetten. Diezelfde concerns, inmiddels deels in handen van grote investeringsfondsen, staan klaar om ook de digitale transitie van de voedselketen te financieren en te beheersen. Geprint vlees, genetisch gemodificeerd voedsel en eiwitrijke insectenproducten worden al volop gepresenteerd als het voedsel van morgen — niet door boeren maar door laboratoria van multinationals.

Burgerlijke ongehoorzaamheid als tegenmacht

Boschker pleit niet voor geweld of chaos, maar voor georganiseerde, massale ongehoorzaamheid aan beleid dat aantoonbaar niet deugt. Zij wijst op concrete voorbeelden waarbij dat werkte: winkels die tijdens de lockdown eerder opengingen dan officieel mocht, en de Oostenrijkse vaccinatieplicht die van tafel verdween omdat te veel mensen weigerden mee te doen. Haar oproep is helder: spreek handhavers persoonlijk aan op hun medeverantwoordelijkheid, en boycot producten van bedrijven die de digitale controleketen opbouwen. Wie de boerenprotesten echt begrijpt, beseft dat dit geen boerenprobleem is maar een maatschappelijk probleem.

Wat kun jij doen?

Het gevoel van machteloosheid is begrijpelijk, maar volgens Boschker ook deels kunstmatig aangewakkerd door een systeem dat er belang bij heeft dat mensen passief blijven. Lokaal voedsel kopen, kunstmest en genetische zaden mijden, digitale betaalsystemen zo veel mogelijk omzeilen en je stem laten horen richting handhavers en bestuurders zijn allemaal kleine maar concrete stappen. Geen enkele maatregel hoeft perfect te zijn; de kracht ligt bij de massa. Hoe meer mensen afhaken van het systeem dat hen wil insluiten, hoe minder dat systeem waard is.

De boerenprotesten zijn het meest zichtbare front in een bredere strijd over wie er straks de dienst uitmaakt in Nederland en daarbuiten. Stikstof is het excuus. De protesten laten zien waar het werkelijk om gaat: controle over grond, voedsel, energie en uiteindelijk over mensen. Wakker worden is stap één.

Blijf op de hoogte & steun onafhankelijke journalistiek

Lees meer over:
5G smart city Agenda 21 boerenprotesten burgerlijke ongehoorzaamheid digitalisering Great Reset multinationals overheidsbeleid stikstof Tri State City voedselzekerheid vrijheid