“Mysterieuze feeëncirkels niet gemaakt door termieten”

Help door dit artikel met jouw vrienden op je socials te delen!

Er is helaas geen gesproken versie van dit artikel beschikbaar

Op de savanne in Namibië, Angola en Zuid-Afrika bestaan mysterieuze kale cirkels die worden omringd door hoog gras. De kale plekken in de graslanden komen vooral voor in het westelijke deel van Afrika. Al tientallen jaren is het onduidelijk hoe de zogenoemde feeëncirkels ontstaan. De theorieën variëren van radioactieve mineralen tot buitenaardsen.

Een Duitse wetenschapper van de Universiteit van Hamburg, Nortbert Jürgens, heeft jaren onderzoek gedaan naar de bizarre cirkels en concludeerde dat ze het werk zijn van zandtermieten.

Hij hield de termietensoort Psammotermes allocerus verantwoordelijk voor de feeëncirkels. Die zou de wortels van het gras wegvreten, waardoor een kale plek ontstaat. Zo zou er veel water doorsijpelen in de grond en kunnen de termieten er lange tijd overleven.

De feeëncirkels variëren in diameter van twee tot 20 meter en kunnen tot wel 75 jaar blijven bestaan. Het zijn zandgronden met aan de rand gras dat langer dan een jaar blijft groeien. Na het onderzoek van Jürgens bleef een belangrijke vraag onbeantwoord: waarom hebben de kale plekken een cirkelvorm?

Tijdens een nieuw onderzoek, waarbij luchtfoto’s werden bestudeerd, zijn wetenschappers tot de ontdekking gekomen dat de feeëncirkels regelmatig over het landschap zijn verspreid, wat erop wijst dat termieten waarschijnlijk niet de makers zijn.

Dergelijke patronen in de natuur zijn vrij ongewoon, aldus hoofdonderzoeker Stephan Getzin van het Helmholtz-Zentrum für Umweltforschung in Leipzig in een verklaring. “Er zijn duidelijk sterke regulerende krachten aan het werk.”

Getzin en zijn collega’s zeggen dat termieten in het wild in onregelmatig verspreide clusters leven. Ze stellen dat de insecten geen patronen kunnen maken zoals ze die op de luchtfoto’s hebben gezien. Getzin denkt dat de patronen door de natuur worden gevormd als gevolg van de waterschaarste. Het onderzoek is gepubliceerd in het tijdschrift Ecography.

Door hun relatief lange levensduur vallen de feeëncirkels bijna niet op en gingen veel mensen ervan uit dat ze permanente onderdelen van de savanne waren. In ieder geval zijn de cirkels het resultaat van een complex proces.

[LiveScience]

Blijf op de hoogte & steun onafhankelijke journalistiek

Lees meer over:
Afrika feeëncirkels insecten luchtfoto's termieten