Luister en huiver: hoe SDG’s worden ingezet om boeren van hun grond te verdrijven

Help anderen door deze informatie met je kennissen op je social netwerk te delen!

In een interview bij  blckbx legt sportondernemer en voormalig beroepsmilitair Grada Boschker haarfijn uit hoe de SDG’s (Sustainable Development Goals) worden ingezet als instrument om kleine ondernemers en boerenfamilies van hun grond te verdrijven, terwijl grote corporaties klaarstaan om de vrijgekomen ruimte in te nemen.

Crises als politiek gereedschap

Boschker stelt dat crises door machthebbers bewust worden gebruikt om marktruimte te creëren. De coronacrisis drukte de detailhandel weg. Het stikstofbeleid zet boeren onder druk. En telkens zijn het de grote spelers — de bedrijven die aansluiting zoeken bij het World Economic Forum — die van de vrijgekomen ruimte profiteren. Ze verwijst naar het boek Behind the Green Mask van Rosa Koire, dat al in 2011 waarschuwde voor precies dit mechanisme: achter het groene masker van milieu- en klimaatdoelstellingen gaat een agenda schuil die kleine, onafhankelijke ondernemers systematisch van de markt verwijdert.

Het Wildlands Project

Centraal in Boschkers analyse staat het zogenoemde Wildlands Project, een onderdeel van de biodiversiteitsovereenkomst die in 1992 werd ondertekend door 178 landen in Rio de Janeiro. Die overeenkomst, zo benadrukt ze, is geen bindend verdrag maar een intentieverklaring. Toch wordt hij sindsdien stap voor stap geïmplementeerd. Het project beoogt grote stukken land terug te geven aan de natuur, omringd door buffergebieden waar menselijke activiteit wordt beperkt of volledig verboden. De hekken die rondom de Veluwe verschijnen en de koppeling van Natura 2000-gebieden via Natuurnetwerk Nederland zijn voor Boschker zichtbare uitingen van dit beleid. De boer moet weg — niet vanwege stikstof, maar vanwege de kaart die al decennia geleden werd getekend.

Wageningen en de rol van de universiteiten

Boschker trekt een opvallende parallel: de universiteit die het beleid wetenschappelijk onderbouwt, is dezelfde universiteit waar veel boerenzonen en -dochters naartoe worden gestuurd. Wageningen University & Research (WUR) liep al begin jaren 2000 voorop in het uitdenken van de biodiversiteitstransitie, aldus haar onderzoek. Dat de instelling tegelijkertijd een agenda uitrolt die de bestaanszekerheid van haar eigen alumni ondermijnt, beschouwt ze als diep cynisch. Breder ziet ze eenzelfde patroon op universiteiten door heel Nederland: SDG-vlaggen wapperen trots, professoren zijn gebonden aan specifieke SDG-doelstellingen en studenten horen op conferenties uitsluitend sprekers die de agenda bevestigen.

Monopolievorming via gemeentelijk beleid

Op lokaal niveau is de uitwerking concreet en ingrijpend. Gemeenten stellen steeds striktere eisen aan aannemers en leveranciers — zo mogen in sommige binnensteden alleen nog elektrische bouwmachines worden ingezet. Voor grote bedrijven die al beschikken over het benodigde materieel en de juiste keurmerken is dat geen probleem. Voor kleine aannemers wel. Het gevolg: opdrachten vloeien naar een handvol grote spelers, zoals bouwconcern BAM, dat gelinkt is aan het World Economic Forum. Boschker noemt dit geen toeval maar beleid — gemeentebeleid dat de markt stelselmatig toewerkt naar monopolievorming in het voordeel van corporaties die de SDG-agenda onderschrijven.

Burgemeesters als uitvoeringsorgaan

Burgemeesters worden in Nederland niet gekozen maar benoemd — een gegeven dat Boschker en haar tafelgenoten bij blckbx als groot probleem zien. Benoemde burgemeesters zijn volgens haar geen onafhankelijke bestuurders, maar uitvoerders van een agenda die van bovenaf wordt opgelegd. Ze wijst op specifieke regio’s als Arnhem Nijmegen waar burgemeester Bruls nauwe banden onderhoudt met organisaties als Lifeport en regionale raden die de SDG-doelstellingen actief promoten. In de Achterhoek is dat zichtbaar via de Achterhoek Raad, waarbij vertegenwoordigers van lokale partijen bijeenkomen zonder ruggesteun van hun eigen fractie, onder leiding van een voorzitter die de SDG-agenda uitrolt.

Decentralisatie als tegenkracht

De oplossing, zo betogen Boschker en haar gesprekspartners, ligt in radicale decentralisatie. Beslissingsmacht moet zo dicht mogelijk bij de burger worden gelegd. Het MKB — goed voor twee derde van de werkgelegenheid in de private sector en de helft van het bruto nationaal product — moet worden beschermd tegen een regeldruk die bewust hoog wordt gehouden om kleine spelers uit te schakelen. Zolang gemeenten fungeren als uitvoeringsorganisaties van Den Haag en Brussel, en burgemeesters worden benoemd in plaats van gekozen, blijft de burger buitenspel staan. Boschker roept mensen op haar blogs te lezen, het verhaal te delen en vanuit de lokale politiek weerstand te organiseren — want daar, zegt ze, is de agenda het kwetsbaarst.

Blijf op de hoogte & steun onafhankelijke journalistiek

Lees meer over:
Agenda 21 biodiversiteit boeren centralisatie Grada Boschker lokale politiek MKB SDGs stikstof technocratie Wageningen University World Economic Forum