Jacht van overheid op ‘ongehoorzame’ artsen, die in de geschiedenis zijn weerga niet kent, blijkt nog genadelozer dan je dacht

Help mee door dit artikel met iedereen op je socials te delen!

Er is helaas geen gesproken versie van dit artikel beschikbaar

Waar is de menselijke maat gebleven? Die vraag loopt als een rode draad door ‘De Corona Inquisitie’, het boek van oud-advocaat Frank Stadermann over de jacht van de overheid op ‘ongehoorzame’ artsen en andere zorgverleners, een jacht die in de geschiedenis zijn weerga niet kent.

De coronakritische artsen kregen in de media gedurende de strijd die de Inspectie voor de Gezondheidszorg voerde over het algemeen geen enkele steun.

Stadermann bestudeerde talloze documenten, brieven en publicaties van de gezondheidsinspectie, verslagen van de Tweede Kamer, en e-mails en WhatsApp-gesprekken die hem door artsen ter beschikking werden gesteld.

Hij interviewde ruim 80 mensen: huisartsen, medisch specialisten, apothekers, wetenschappers, verpleegkundigen, een ambulancechauffeur en een verloskundige. Bij sommige gesprekken kon Stadermann, die zich al helemaal in het begin van de coronacrisis vrijwel als enige jurist openlijk uitsprak over de absurditeit van de crisis en de maatregelen, hard lachen, bij andere moest hij wel eens zijn tranen wegslikken.

Inquisiteur Zwietering

In het boek is een dubieuze rol weggelegd voor senior inspecteur Paul Zwietering, die eerder betrokken was bij de kwestie Tuitjenhorn. De tragische zelfmoord van huisarts Nico Tromp uit Tuitjenhorn maakte in 2013 veel emoties en reacties los en vormde de aanleiding voor een onafhankelijk onderzoek. De gezondheidsinspectie stelde Tromp op non-actief vanwege twijfels over een hoge dosis morfine die hij aan een terminale patiënt had toegediend die daardoor overleed.

Ter zitting van de Raad van State typeerde inspecteur Zwietering Tromp als iemand die impulsief had gehandeld en die ook wispelturig was. Zijn handelen was ‘zo niet passend bij een huisarts dat de inspectie wel moest ingrijpen’. Hij was een gevaar ‘om op patiënten los te laten’, zo betoogde Zwietering.

Op de instanties die een rol speelden in de zaak rond de huisarts uit Tuitjenhorn kwam indertijd veel kritiek. Tweede Kamerleden merkten op dat de instanties wellicht naar de letter, maar niet naar de geest van de wet hadden gehandeld. Ook misten zij de menselijke maat. Uit de zaak bleek bovendien dat de inspectie en het Openbaar Ministerie gebrekkig gecommuniceerd hadden. Er werd zelfs gesproken van een ‘onthutsend’ gebrek aan communicatie.

Het ingrijpen van de inspectie veroorzaakte bij collega-huisartsen veel onrust en leidde tot een vertrouwensbreuk tussen huisartsen en de inspectie. Toenmalig minister Schippers van Volksgezondheid nam de raad dat de relatie tussen de inspectie en de beroepsgroep beter moet ter harte. We gaan straks zien wat daarvan terechtgekomen is.

Heeft de afloop van de zaak Zwietering wat wijzer, wat milder gemaakt? Zwietering ging zich later intensief bezighouden met de coronakritische artsen. Stadermann heeft diverse besprekingen met hem in zijn hoedanigheid van inspecteur bijgewoond.

“Op het oog een gemoedelijke man. In werkelijkheid was hij gevoelloos, dichtgetimmerd voor argumenten voor een andere opvatting dan de zijne. Met zijn optreden tijdens de coronacrisis heeft Zwietering, tezamen met zijn collega’s, opnieuw veel artsen nodeloze stress bezorgd,” constateert Stadermann.

Dus met het vermogen van de inspectie om te reflecteren op haar eigen handelwijze valt het wel mee, voegt hij eraan toe. Ook tijdens de coronacrisis bleek de inspectie niet over dat vermogen te beschikken.

Stadermann had een keer het genoegen om een bespreking bij te wonen tussen neuroloog Jan Bonte en de inspectie. Bonte fileerde de inspecteurs met zijn parate kennis. Zij konden op het laatst nauwelijks nog een woord uitbrengen.

De inspectie werd daarnaast tijdens de coronacrisis een instantie die er verantwoordelijk voor was dat aan mensen de gewenste medische zorg werd onthouden. Dat de inspectie er niet voor terugdeinst om te kwader trouw te handelen, leert haar optreden tegen huisarts Berber Pieksma. De inspectie diende bij de tuchtrechter een klacht in omdat ze ivermectine had voorgeschreven en dat was volgens de inspectie in strijd met de wet. De inspectie beriep zich op een uitspraak van een bestuursrechter die in een soortgelijke kwestie het oordeel van de inspectie deelde. Maar de verwijzing naar die uitspraak was puur cherry picking, stelt Stadermann. Uitspraken van bestuursrechters die juist ontlastend waren voor Pieksma liet de inspectie in haar klacht ongenoemd.

Staatsraad Stoové

De Raad van State kon er zelf ook wat van. Op 18 november vorig jaar behandelde de hoogste rechter in hoger beroep vier zaken, waaronder het beroep van huisarts Rob Elens. Eén van de staatsraden (lees: rechters) van de Raad van State die over de rechtmatigheid van de door de inspectie opgelegde boetes moest oordelen, was mr. Margot Stoové.

Het tijdschrift Mr. Online stelde haar de ‘leuke’ vraag met welke beroemdheid ze in quarantaine zou willen. Haar antwoord luidde dat ze graag met Willem Engel in quarantaine wilde ‘met als enige voorwaarde dat ik hem een coronavaccin mag toedienen’.

Wat zegt dit antwoord over deze magistraat? In ieder geval zegt het dat zij niets moet hebben van het gedachtegoed van Engel. Dat – in de ogen van deze magistraat kennelijk verwerpelijke – gedachtegoed is tegen covidvaccinaties en steunt de coronakritische artsen die covid behandelen met hydroxychloroquine en ivermectine. Is iemand die dat andere gedachtegoed openlijk verwerpt, gekwalificeerd om in alle onafhankelijkheid te beoordelen of artsen die middelen mogen voorschrijven?

Veel illusies over de uitkomst hoefde men dus niet meer te hebben. Immers, hoe zou een rechter die voorstander was van vaccineren tegen covid artsen vrijuit kunnen laten gaan, wanneer die middelen voorschreven die vaccineren wellicht overbodig maakten?

Op 12 maart 2025, drie jaar na het einde van de coronacrisis, deed de Raad van State uitspraak in de vier genoemde zaken. De artsen werden in het ongelijk gesteld.

De argumenten waarmee lagere rechtbanken de artsen in het gelijk hadden gesteld, werden met één pennenstreek, zonder motivering, verworpen. Wel halveerde de Raad van State de boetes omdat men overtuigd was van de oprechte en goede bedoelingen van de artsen. Daardoor werden de boetes verlaagd tot, in de meeste gevallen, 1500 euro. En dat noem ik nou ‘laf’, schrijft Stadermann. “Als de Raad echt overtuigd zou zijn van de goede bedoelingen van de artsen, had men er goed aan gedaan om de boetes te bepalen op een symbolisch bedrag.”

We mogen concluderen dat door deze uitspraak de Raad van State haar ware gezicht heeft laten zien: niet onafhankelijk, maar haar oren hangende latend naar de regering, aldus de ex-advocaat.

Overigens gebruikte de inspectie, die optrad als een soort medisch Ministerie van Waarheid, de termen hydroxychloroquine en chloroquine door elkaar, wat de indruk wekt dat deze middelen als gelijksoortig mogen worden beschouwd. De medicijnen zijn zeker niet over één kam te scheren en worden ook verschillend gebruikt, vertelde emeritus hoogleraar Pierre Capel aan Stadermann.

Hoe betrouwbaar zijn dan nog hun uitspraken dat hydroxychloroquine niet geschikt is voor de behandeling van COVID-19? Capel wees er nog op dat chloroquine en hydroxychloroquine synthetische derivaten zijn van kinine. Dat smaakt bitter, maar – aangemaakt met suiker, water en soda – is het een drankje dat erg populair is en het heet ‘tonic’. Capel: “Als je dit weet, begrijp je ook hoe ridicuul het verbod op het gebruik van deze middelen is.”

Ambulancechauffeur stopt met pijn in haar hart

Het kwam ook voor dat zorgverleners er zelf genoeg van hadden. Dat gebeurde met Erika uit Zuid-Holland. Zij was ambulancechauffeur en had de grootste moeite met de in haar ogen onzinnige maatregelen. De chauffeur van de ambulance en de verpleegkundige mochten alleen zonder mondkapje rijden als beiden waren geprikt.

Omdat Erika niet was geprikt, moesten zij en haar collega altijd een mondkapje dragen. “Ik had last van dat ding, mijn zonnebril besloeg en naast me zat dan mijn collega onderweg zijn koffie te drinken met het mondkapje hangend aan één oor.”

Patiënten werden gedwongen een mondkapje op te zetten, ook als ze dat niet wilden. Wanneer ze iemand met een herseninfarct moesten ophalen en de familie dan vroeg of dat kon zijn veroorzaakt door de prik, weersprak haar collega dat altijd. Erika kwam in conflict met zichzelf. Ze wilde heel graag haar werk blijven doen, maar door de maatregelen op te volgen droeg zij voor haar gevoel bij aan de – door de overheid gecreëerde – angst van patiënten. Daarom is ze met pijn in haar hart gestopt met haar werk.

Baren met een mondkapje op

Er waren ook zorgmedewerkers die hun carrière in de waagschaal legden door de maatregelen niet te volgen. Zo was er verloskundige Jolien Bolhuis-Kooijman uit Almere. Zij vond dat de coronamaatregelen met betrekking tot met name de geboortezorg konden leiden tot fysieke gezondheidsschade bij moeder en kind, en ook tot psychische schade bij moeder, kind, partner en naasten.

Die maatregelen hielden onder meer in dat de verloskundige en de barende (!!) vrouw een mondkapje moesten dragen. De vrouwen gaven Bolhuis steevast te kennen dat zij dan liever zonder verloskundige wilden baren. Dat vond Bolhuis onacceptabel. Zij omschreef tegenover Stadermann haar dilemma treffend: “Ik kon het met de door mij afgelegde eed van Hippocrates niet verenigen dat ik een vrouw alleen laat bevallen uitsluitend omdat ik mij moet houden aan bepaalde coronamaatregelen waartegen die vrouw terechte en onoverkomelijke bezwaren heeft.”

Dreigbrief van de minister

Artsen werden niet alleen aangepakt door de gezondheidsinspectie. Neem bijvoorbeeld arts Adri van der Marel uit Venhuizen, waar Stadermann dankzij ondergetekende mee in contact kwam. De arts dacht dat hij mogelijk de oplossing voor de pandemie had gevonden. Hij zond een e-mail naar het ministerie van Volksgezondheid, het ministerie van de minister-president en naar het dagblad Trouw. Daarin meldde hij dat hij mogelijk een middel tegen covid had ontdekt.

Op zijn e-mails aan beide ministeries en aan de krant kreeg hij geen antwoord. Toen riep hij de hulp van de Koning in. Het Kabinet van de Koning antwoordde dat het bericht van Van der Marel was doorgezonden naar de minister van Volksgezondheid. Anderhalve maand later ontving Van der Marel een brief van toenmalig minister Martin van Rijn. Die schreef dat het beleid was gericht op ‘preventie’ (lees: vaccineren).

Vervolgens waarschuwde de minister de arts dat het niet toegestaan was om bij patiënten ‘valse hoop te wekken’ dat het bedoelde middel wel werkte tegen covid ‘als dat niet zo is’. Hij zei de informatie van Van der Marel door te zenden naar de inspectie die op dat moment meldingen over ‘risicovol gedrag’ onderzocht.

De brief mogen we gerust intimiderend noemen, vindt Stadermann, die sprak met meerdere voormalige covidpatiënten die door Van der Marel zijn genezen. Hij miste zijn uitwerking dan ook niet, want na de ontvangst ervan besloot hij met zijn verhaal verder geen publiciteit meer te zoeken.

De undercovercovidpatiënt van RTL

Tot slot was er een zeer kwalijke rol weggelegd voor de media. In januari 2022 meldde zich een patiënt met covidklachten bij huisarts Pieksma. Die bleek een undercover te zijn: in werkelijkheid was de betrokkene een reporter van RTL4, die onder valse voorwendselen van Pieksma een recept voor ivermectine wist te verkrijgen. De reporter meldde zich bij de apotheker om het medicijn af te halen. Het personeel herkende hem. Heimelijk maakte hij een audio-opname die later gebruikt ging worden in een televisie-uitzending.

Kort daarna ontving de apotheek een e-mail van RTL4 met het verzoek toe te lichten waarom men ivermectine verstrekte terwijl dat niet mocht. In de uitzending werd geen aandacht aan deze toelichting besteed. Wel deed de inspectie onaangekondigd een inval, die uren duurde. De inspectie eiste afgifte van alle recepten.

Het boek ‘De Corona Inquisitie’, met een voorwoord door Kamerlid Gideon van Meijeren, is hier verkrijgbaar.

Met die raad die Schippers ter harte zou nemen, is dus helemaal niets gebeurd. Sterker nog: het is alleen maar erger geworden. ‘De Corona Inquisitie’ staat bol van dit soort schrijnende verhalen die doen terugdenken aan een tijd waaraan we liever niet meer herinnerd willen worden. Stadermann heeft ze met vlotte pen aaneengeregen en weet de vinger op de zere plek te leggen. Hij geeft al deze verketterde zorgmedewerkers de steun waar ze al vijf jaar naar snakken. Speciale aandacht is er voor het aangrijpende verhaal van kraamverzorgster Giulia van der L., dat ze ook tijdens de boekpresentatie vertelde:

Over de auteur: Robin de Boer is economisch geograaf. Volg hem hier op Substack.
…

Lees meer over:
corona coronavaccin Covid COVID-19 hydroxychloroquine ivermectine mondkapje Raad van State Van Meijeren