Mysterieuze lichtflitsen op fotografische platen vóór Spoetnik: wat verborgen werd gehouden

Help door deze info met jouw vrienden op je social media te delen!

Mysterieuze lichtflitsen op fotografische platen — gemaakt vóórdat er ook maar één menselijk object de ruimte had bereikt — kunnen niet langer worden afgedaan als camerafout of vlekken. Een nieuw wetenschappelijk onderzoek heeft de laatste uitvlucht van sceptici effectief dichtgetimmerd, en de vraag dringt zich op: wat zweefde er eigenlijk boven onze hoofden in de vroege Koude Oorlog?

De kern van het onderzoek

Ivo Busko, een gepensioneerde ingenieur die decennialang bij NASA’s Space Telescope Science Institute werkte aan de beeldverwerkingssystemen van Hubble en James Webb, publiceerde in juni een opmerkelijk stuk onderzoek. Daarin toont hij aan dat elf onverklaarbare lichtflitsen op historische fotoplaatjes uit de periode 1934 tot 1957 een specifiek optisch kenmerk dragen dat uitsluitend echt licht — dat door een telescoop is gegaan — kan achterlaten. Dat kenmerk heet coma: een karakteristieke vervorming die een parabolische spiegel veroorzaakt bij lichtinval van buiten de centrale as.

Wat is het VASCO-project?

Achter dit onderzoek schuilt een jarenlang wetenschappelijk avontuur. Het VASCO-project — Vanishing and Appearing Sources during a Century of Observations — werd in 2020 opgestart door astronoom Beatriz Villarroel en haar collega’s. Zij vergeleken honderden miljoenen hemelobjecten uit oude en nieuwe astronomische catalogi en vonden lichtpunten die slechts in één tijdperk verschenen en daarna volledig verdwenen. Een onderzoek uit 2022 door Solano, Villarroel en Rodrigo leverde maar liefst 5.399 niet-geïdentificeerde lichtflitsen op in de eerste Palomar-survey — na filtering door elk conventioneel astronomisch verklaringsmodel. Niets paste.

De sceptici hadden altijd een antwoord — tot nu

De standaardreactie van het wetenschappelijke establishment was altijd hetzelfde: oude fotoplaatjes zitten vol gebreken, en een stofkorrel of vlek kan gemakkelijk een ster imiteren. Dat klopt, maar het gaat hier voorbij aan wat Busko nu heeft aangetoond. Door specifiek te kiezen voor een telescoop met een informatief gebrekkige spiegel — die juist wél coma produceert — creëerde hij een intern coördinatensysteem op elke plaat. Elk hemellichaam dat door die telescoop is gefotografeerd, vertoont een voorspelbaar coma-patroon dat afhankelijk is van zijn positie op de plaat. De elf mysterieuze lichtflitsen vertonen datzelfde patroon. Een fout zou dat systeem nooit van binnenuit kunnen nabootsen.

Drie lichtflitsen op één plaat — feller dan de heldere sterren

Wat de zaak nog intrigerender maakt, is de schaal van de lichtintensiteit. Als één van die lichtflitsen slechts één seconde heeft geduurd tijdens een belichting van vijftien minuten, dan was de werkelijke helderheid op dat moment vergelijkbaar met magnitude 2,6 — vergelijkbaar met de helderste sterren aan de nachtelijke hemel. Op een plaat uit 4 maart 1951 verschijnen maar liefst drie van dergelijke flitsen tegelijk, waarbij de sterkste zelfs tekenen van verzadiging en halo’s vertoont — typische kenmerken van echt licht dat op lichtgevoelig materiaal inwerkt. Dit zijn geen defecten. Dit zijn sporen van echte gebeurtenissen.

Patroon dat niemand kan verklaren

Alle elf lichtflitsen clusteren zich in slechts twee kleine gebieden aan de hemel, en alle elf vallen binnen een tijdvenster van 1949 tot 1953 — terwijl de helft van de onderzochte platensets buiten dat tijdvak valt en niets oplevert. Op 8 februari 1951 verdwijnt een lichtflits en verschijnt er twintig minuten later een nieuwe in hetzelfde hemelgebied. In april 1953 verschijnen er drie flitsen binnen 45 boogseconden van elkaar, precies daar waar vier jaar eerder ook al een mysterieuze flits opdook. Toeval?

De vraag die niemand hardop durft te stellen

Of er daadwerkelijk onbekende vliegende objecten boven de aarde cirkelden in de jaren vijftig, zegt Busko zelf niet. En dat is precies de reden om hem serieus te nemen. Hij trek de lijn waar de feiten eindigen. Maar wat de feiten nu wel aantonen, is dat sommige van die mysterieuze lichtflitsen geen artefacten zijn. Ze zijn echt. En ze waren er al vóór Spoetnik. De vraag wat ze waren, blijft open — en het is hoog tijd dat die vraag eindelijk serieus wordt gesteld, zonder dat onderzoekers weggezet worden als complotdenkers of pseudowetenschappers.

Blijf op de hoogte & steun onafhankelijke journalistiek

Lees meer over:
astronomie Beatriz Villarroel censuur fotoplaatjes kernproeven mysterieuze lichtflitsen NASA onverklaard ruimteonderzoek UFO VASCO