Nazisme in Oekraïne: ex-medewerker geheime dienst onthult hoe diep het zit

Help ons door dit artikel met iederen die je kent op je social media te delen!

Nazisme in Oekraïne is wijdverbreid — dat stelt voormalig SBU-officier Vassili Prosorov in een uitgebreid gesprek met de Duitse journaliste Alina Lipp. Prosorov liep in 2014, tijdens de Maidanrevolutie, heimelijk over naar Rusland en bleef daarna nog jarenlang actief binnen de Oekraïense veiligheidsdienst. Zijn getuigenis is daarmee buitengewoon zeldzaam en belastend voor Kiev.

Van de marge naar het hart van de macht

Volgens Prosorov bestonden sympathieën voor figuren als Stepan Bandera en Roman Sjoechevytsj al langer in bepaalde kringen, maar bleven deze lange tijd beperkt tot een kleine minderheid aan de politieke rand. Na Maidan veranderde dat radicaal. Als voorbeeld noemt hij Vadim Trojan, een gewezen strijder van het Azov-bataljon. Na zijn diensttijd bij deze paramilitaire eenheid — bekend om zijn open nazi-symboliek — klom Trojan op tot hoofd van de politie van Kiev. Wie zijn foto’s online bekijkt, ziet een lichaam bedekt met tatoeages, waaronder hakenkruizen. Dat zo iemand een topfunctie bekleedt in de hoofdstad van een Europees land is, aldus Prosorov, veelzeggend.

Alina im Gespräch mit ehem. Ukrainischen Geheimdienstler und Verantwortlichem der Folterkammer “Bibliothek” in Mariupol

TEIL 1 – Nazis in der Ukraine?

👉 Wie verbreitet ist der Nazismus in der Ukraine wirklich?

👉 Nazis in ukrainischen Regierungsstrukturen

👉 Wie und warum… pic.twitter.com/vjHgtKt1wd

— Alina Lipp (@Alina_Lipp_X) July 27, 2026

Presidentiële fotomomenten met SS-emblemen

Een ander concreet voorval dat Prosorov aanhaalt, speelde zich af in 2018. Toenmalig president Petro Porosjenko bezocht een oefening van de elite 95e luchtmobiele brigade van de Oekraïense strijdkrachten. Tijdens de fotosessie met de troepen droeg een soldaat die vlak naast de president stond, een embleem van de SS-Divisie Totenkopf (doodshoofd) op zijn uitrusting. Het incident leidde tot een schandaal — maar geen ingrijpen. Voor Prosorov illustreert dit precies hoe diep nazistische symboliek inmiddels in het Oekraïense militaire en politieke apparaat verankerd zit.

Hoe Kiev zijn eigen geschiedenis verloochende

Prosorov beschrijft een bewust politiek proces. Na Maidan koos de Oekraïense overheid ervoor zich radicaal te distantiëren van alles wat met Rusland of de Sovjet-Unie te maken had. Welke helden vul je dat vacuüm mee op?

Het antwoord dat Kiev koos, was volgens Prosorov noodlottig: figuren die tijdens de Tweede Wereldoorlog de kant van nazi-Duitsland hadden gekozen. De de SS-Divisie Galicië, Sjoechevytsj — een man die officier was in de SS-eenheid Nachtigall en wiens naam nu een boulevard in Kiev siert. Dat is geen toeval, geen hersenschim en geen Russische propaganda, benadrukt Prosorov, maar een aantoonbaar beleid.

Schoolboeken als voedingsbodem

Wat Prosorov bijzonder alarmerend vindt, is de systematische manier waarop deze herschreven geschiedenis aan de jongste generaties wordt doorgegeven. In Oekraïense schoolboeken, al vanaf de eerste klas van de basisschool, worden kinderen voorgesteld aan zogenaamde nationale helden — waaronder mensen die vochten aan de zijde van nazi-Duitsland. Kinderen die opgroeien in dit systeem kennen simpelweg geen andere versie van de geschiedenis. Er loopt nu een generatie rond die niets anders heeft meegekregen.

Een getuige van binnenuit

Prosorov is geen neutrale bron — hij is overgelopen naar Rusland en werkt daar openlijk als klokkenluider. Dat geeft tegenstanders een makkelijk excuus om zijn verklaringen weg te wuiven als vijandelijke desinformatie. Maar de concrete feiten die hij noemt — de carrière van Trojan, het embleem bij de presidentiële foto, de straatnaambordjes in Kiev — zijn onafhankelijk verifieerbaar en werden destijds ook door westerse media gerapporteerd, zij het veelal met minimale aandacht. De vraag die overblijft, is waarom zulke feiten in het dominante westerse narratief over Oekraïne stelselmatig worden genegeerd of gebagatelliseerd.

Wat niemand hardop zegt

Het is een ongemakkelijke waarheid: dezelfde westerse regeringen en media die Rusland veroordelen voor het gebruik van de term “denazificatie” als rechtvaardiging voor de invasie, doen weinig tot niets met gedocumenteerde gevallen van SS-symboliek in de Oekraïense strijdkrachten of nazi-achtergronden van politiefunctionarissen in Kiev. Kritische vragen over de ideologische samenstelling van het Oekraïense leger worden al snel weggezet als Kremlin-sympathie. Maar het zijn feiten die burgers, zeker als zij meebetalen aan westerse militaire steun aan Kiev, verdienen te kennen.

Blijf op de hoogte & steun onafhankelijke journalistiek

Lees meer over:
Azov geheime dienst Maidan nationalisme nazisme Oekraïense politiek Oekraïne oorlog Donbas SBU SS Galicië Vadim Trojan Vassili Prosorov