Binnenland

Stille roof: hoe kabinet-Jetten sociale zekerheid gebruikt als pinautomaat voor miljardenplannen (immigratie, klimaat en NAVO)

Help anderen door dit met anderen op je social media te delen!

De bezuinigingen van kabinet-Jetten op de sociale zekerheid zijn geen noodmaatregel om het stelsel te redden — ze zijn een begrotingstruc om miljarden vrij te spelen voor andere politieke prioriteiten. Dat is de harde conclusie die Forum voor Democratie-Kamerlid Milan Schenk trekt in een uitgebreide analyse van de plannen die momenteel de gemoederen bezighouden. En als je de cijfers bekijkt, is die conclusie moeilijk te weerleggen.

Wat staat er eigenlijk op het spel?

Het Nederlandse stelsel van sociale zekerheid omvat een breed pakket aan regelingen: de WW voor werklozen, de WIA voor langdurig arbeidsongeschikten, de AOW voor gepensioneerden en aanvullende voorzieningen zoals de bijstand en de Wajong. Samen vormen ze het vangnet waar miljoenen Nederlanders op enig moment in hun leven een beroep op doen. Kabinet-Jetten wil op dit stelsel bijna 7 miljard euro bezuinigen. De plannen lagen aanvankelijk op tafel: de AOW-leeftijd omhoog, een lagere WIA-uitkering en de WW halveren van twee naar één jaar.

---Lees verder na dit advertentieblokje---
De begrotingstruc die niemand uitlegt

Hier wordt het interessant — en verontrustend. Werkenden betalen verplicht premies in sociale fondsen. Die fondsen zitten momenteel nog vol: er liggen tientallen miljarden in reserve. Dat maakt de claim van het kabinet dat het stelsel ‘financieel onhoudbaar’ is op zijn minst discutabel.

Wanneer het kabinet de premie-inkomsten intact houdt maar de uitkeringen verlaagt, ontstaan er overschotten in die fondsen. Die overschotten verlagen het begrotingstekort. En een lager tekort betekent dat Nederland meer ruimte heeft binnen de Europese EMU-normen om elders geld uit te geven. Minister Vijlbrief van Sociale Zaken heeft dit mechanisme zelf expliciet beschreven in een Kamerbrief. De premies van werkenden worden zo feitelijk omgezet in een verkapte belasting — niet voor hun eigen toekomstige zekerheid, maar voor de politieke prioriteitenlijst van D66.

Waar gaat het geld dan naartoe?

Dat is de kernvraag. De vrijgespeelde miljarden zijn bestemd voor drie grote kostenposten: de NAVO-doelstellingen, waarvoor Nederland richting de 20 miljard euro per jaar extra moet, de voortdurende uitgaven rondom immigratie en de uitdijende klimaatambities. Kortom: werkenden die denken dat hun premies een verzekering vormen voor slechte tijden, financieren in werkelijkheid de ideologische agenda van een kabinet dat zij zelf nooit hebben gekozen.

Vakbonden als politiek verlengstuk

In het publieke debat klinken slechts twee stemmen: het kabinet dat wil bezuinigen en de vakbonden die dat weigeren. De FNV, onder leiding van Hans Spekman, profileert zich daarbij nadrukkelijk als buitenparlementaire oppositie. Schenk wijst erop dat Spekman lid is van Progressief Nederland en de bond lijkt te gebruiken als verlengstuk van de linkse coalitie rond Jesse Klaver. De belangen van gewone werkende leden spelen daarin een bijrol.

Een derde weg: minder uitkeringsafhankelijkheid

Forum voor Democratie bepleit een aanpak die niet begint bij de begroting of de uitkering, maar bij de vraag hoe je voorkomt dat mensen überhaupt in het stelsel belanden. Dat betekent concreet: lagere lasten op arbeid zodat werken meer loont, inzetten op preventie en snelle re-integratie, en het terugdringen van de instroom via strenger immigratiebeleid. Meer dan de helft van de bijstandsuitkeringen gaat immers naar mensen die buiten Nederland zijn geboren — een gegeven dat in het mainstream politieke debat zorgvuldig wordt omzeild.

Pas wanneer de instroom structureel daalt, worden hervormingen als een kortere WW of aangepaste WIA-voorwaarden verdedigbaar. Niet als bezuinigingsmaatregel voor een gevuld defensiebudget, maar als logisch gevolg van een gezonder stelsel. Het vrijkomende geld moet dan direct terug naar de mensen zelf, in de vorm van lastenverlichting.

Conclusie: wiens sociale zekerheid is het eigenlijk?

De bezuinigingen van het kabinet-Jetten zijn bij nader inzien geen antwoord op een houdbaarheidsprobleem, maar een politieke keuze vermomd als begrotingsnoodzaak. Werkende Nederlanders wordt gevraagd hun vangnet in te leveren, terwijl de rekening van NAVO-ambities, opvangkosten en klimaatprojecten vrolijk doorloopt. Het is een vorm van beleid waarbij de lasten worden gelegd bij degenen die al bijdragen, en de lusten terechtkomen bij de ideologische speeltjes van de bestuurlijke elite. Dat is geen hervorming van de verzorgingsstaat — dat is de langzame ontmanteling ervan.

Blijf op de hoogte & steun onafhankelijke journalistiek

Interessant

5 12 stemmen
Artikel waardering

Robin de Boer

Robin de Boer (1983) heeft Economische Geografie gestudeerd aan de Rijksuniversiteit Groningen. Hij is sinds juni 2014 werkzaam als hoofdredacteur van NineForNews.
Aanmelden
Laat het mij weten wanneer er
guest

0 Reacties
Oudste
Nieuwste Meeste stemmen
Inline Reacties
Alle reacties zien
Back to top button
0
We lezen graag je reactie!x