Mens en Dier

Gideon van Meijeren pakt Van Weel aan: ‘De minister liegt over cijfers en schoffeert 10.000 slachtoffers van ernstige misdrijven’

Help mee door dit artikel met vrienden op je social media te delen!

Dat er maar liefst 10.000 aangiftes van ernstige misdrijven op de plank bleven liggen, was al schokkend genoeg — maar minister David van Weel (VVD, Justitie) maakte het er niet beter op door de Tweede Kamer vervolgens verkeerd voor te lichten over wat die cijfers precies betekenden. Kamerlid Gideon van Meijeren van Forum voor Democratie stelde een vraag die verder gaat dan één bewindsman: wie schrijft er eigenlijk de teksten die ministers uitspreken?

Rekenkamer weerlegde minister publiekelijk

Het begon met een rapport van de Algemene Rekenkamer. Daarin werd vastgesteld dat in 2024 tienduizend aangiftes van ernstige misdrijven niet zijn opgepakt door politie of justitie. Serieuze zaken, die gewoon in een la verdwenen. Toen Kamerleden de minister hierop bevroegen, deed Van Weel de bevindingen af als overdreven. Meer dan de helft van die gevallen zouden slechts ‘meldingen’ zijn geweest, niet echte aangiftes — een bewering die het probleem fors kleiner maakte dan het in werkelijkheid is.

---Lees verder na dit advertentieblokje---

De Rekenkamer liet dat echter niet over haar kant gaan en reageerde onmiddellijk: slechts in 10% van de gevallen gaat het om meldingen, niet de helft. De minister had de cijfers dus aantoonbaar verdraaid. Duizenden slachtoffers die aangifte deden en vervolgens niets meer hoorden.

Bewust misleid of incompetent? Beide zijn verontrustend

Van Meijeren sneed in zijn bijdrage een cruciaal punt aan: was dit een vergissing of een bewuste misleiding? Zijn analyse is helder. Als het een vergissing was geweest, had de minister dat onmiddellijk erkend en zijn fout gecorrigeerd. Dat deed hij niet. In plaats daarvan bleef hij zijn positie verdedigen met steeds nieuwe redeneringen, zelfs nadat de Rekenkamer hem publiekelijk had gecorrigeerd.

Dat maakt de conclusie onvermijdelijk: dit was geen vergissing, maar een bewuste poging om de Kamer op het verkeerde been te zetten. Doel? De meest urgente aanbeveling van de Rekenkamer stilletjes naast zich neer te leggen, zonder dat iemand er echt alarm over slaat.

Motie van wantrouwen verworpen, probleem blijft

Een motie van wantrouwen, ingediend door de PVV, werd ruimschoots weggestemd. Alleen Forum voor Democratie steunde de motie. De minister maakte excuses in het debat, maar hield vol dat hij de Kamer niet had misleid — een bewering die moeilijk staande te houden valt als je de feiten op een rij zet. Aan het einde van het debat gaf Van Weel enigszins toe: hij had de Kamer “op het verkeerde been gezet” en erkende dat de Rekenkamer gelijk had. Maar een echte afrekening bleef uit.

Van Meijeren nuanceerde zijn eigen steun aan de motie door te benadrukken dat het wegsturen van één minister het echte probleem niet oplost. Dat is misschien wel de meest ongemakkelijke boodschap van het hele debat.

Het echte probleem zit dieper: de ambtenarij

Wat Van Meijeren blootlegt, is iets wat weinig politici hardop durven te zeggen: ministers zijn grotendeels marionetten van het ambtenarenapparaat. De teksten die zij uitspreken in de Kamer, worden geschreven door ambtenaren. Het beleid in grote lijnen wordt bepaald door ambtenaren. En die ambtenaren blijven zitten — welke minister er ook komt of gaat.

Ministers zijn passanten. Ze komen, ze gaan, ze verdwijnen in een wachtgeldregeling en duiken later op als burgemeester ergens. De ambtenarij blijft. En als die cultuur verrot is — als het systeem structureel is ingericht om de Kamer te misleiden, informatie te doseren en onwelgevallige rapporten weg te moffelen — dan los je dat niet op door om de zoveel maanden een nieuwe minister te installeren.

Van Meijeren riep Van Weel op om niet alleen zijn eigen functioneren tegen het licht te houden, maar ook dat van zijn ambtenaren. Een onderzoek naar het systeem zelf, naar de cultuur op het ministerie, zou noodzakelijk zijn om herhaling te voorkomen. Want zonder die aanpak, zo stelde hij, zit de Kamer over een jaar met een volgende VVD-minister die precies hetzelfde doet.

Slachtoffers als sluitpost

Ondertussen worden de 10.000 mensen die aangifte deden van een ernstig misdrijf, opnieuw in de kou gezet. Ze deden het juiste: ze gingen naar de politie, ze deden aangifte, ze stelden hun vertrouwen in de rechtsstaat. En wat kregen ze terug? Een dossier dat op de plank belandde, een minister die hun situatie wegrelativeerde en een politiek systeem dat meer bezig is met gezichtsbehoud dan met gerechtigheid. Dat is de werkelijke schande achter dit debat — en die verdwijnt niet met een halfslachtige set excuses aan het eind van een parlementaire vergadering. Er is wel tijd om Jan Roos te vervolgen omdat hij twee vrouwen gebraden kippen noemt.

Blijf op de hoogte & steun onafhankelijke journalistiek

Interessant

5 1 stem
Artikel waardering

Robin de Boer

Robin de Boer (1983) heeft Economische Geografie gestudeerd aan de Rijksuniversiteit Groningen. Hij is sinds juni 2014 werkzaam als hoofdredacteur van NineForNews.
Aanmelden
Laat het mij weten wanneer er
guest

0 Reacties
Oudste
Nieuwste Meeste stemmen
Inline Reacties
Alle reacties zien
Back to top button
0
We lezen graag je reactie!x