In onze samenleving wordt kerst uitbundig gevierd. Het feest is niet meer weg te denken, maar toch hebben christenen het eeuwenlang zonder Kerstmis moeten doen. Hoe werd de 25e december een officiële feestdag? En waar komen onze kerstboom en ballen vandaan?
De christenen die in de eerste eeuwen na Christus leefden, kenden kerst niet. Iemands verjaardag vieren deden alleen de Romeinen en die waren toen nog voor het merendeel heiden. Zo’n feest was daarom taboe.
Pas in het jaar 137 maakte paus Hyginus in Rome de geboorte van Christus tot een plechtig feest. In 221 stelde de Romeinse stafofficier Julius Africanus als eerste voor om de verjaardag van Christus op 25 december te vieren. Hij kreeg bijna iedereen over zich heen omdat de 25e december de dag was waarop de heidense Romeinen de geboorte (uit een maagd) van de uit Perzië afkomstige zonnegod Mithras vierden.

Mithras, die vaak werd afgebeeld met een groenblijvende boom, genas tijdens zijn leven in Perzië zieken en voor zijn opstijging naar de hemel had hij een laatste avondmaal met 12 volgelingen. Mithras kreeg in 274 onder keizer Aurelianus de status van rijksgod. Vlak voor de verjaardag van Mithras vierden de Romeinen op de zonnewende van 21 december de saturnaliën, een feest dat was ingericht ter ere van de god Saturnus.
Uiteindelijk werden beide heidense feesten omgedoopt tot één groot feest, op 25 december. Kerstmis is het ‘lichtfeest’ dat verwijst naar de geboorte van de zonnegod Mithras. In de 16e eeuw nam het aantal kerststallen in Europa fors toe, eerst in kerken en pas in de 18e eeuw binnenshuis.
Een kerstboom in huis halen is een uit de 16e eeuw daterend Duits gebruik dat zich geleidelijk over de rest van Europa verbreidde. In 1840 werd de eerste kerstboom in Nederland in huis gehaald, en wel in het Gelderse Hemmen. Men hing ballen in de boom om boze geesten te weren. De kerstboom werd ook gezien als symbool van de boom in het paradijs. Tweede kerstdag hebben we eveneens aan de Duitsers te danken.
In Engeland en de koloniën in Noord-Amerika was er veel verzet tegen de ‘heidense’ kerstviering. Het kerstfeest werd zelfs lange tijd verboden en pas tegen het einde van de 19e eeuw begon men kerst in Engeland weer te vieren. In de Verenigde Staten werd 25 december door het verzet van kerken pas in 1870 een nationale feestdag.
Blijf op de hoogte & steun onafhankelijke journalistiek
Even voor je naar X gaat
X (voorheen Twitter) toont onze berichten alleen aan ingelogde gebruikers. Als je niet bent ingelogd bij X, krijg je de melding dat @9fornews nog niets heeft gepost — dat klopt niet, ons account is gewoon actief. Log dus in bij X.






Filmmaakster: “Situatie in Aleppo volstrekt anders dan in het Westen wordt voorgesteld”
D66-Kamerlid Paternotte krijgt oorwassing: ‘Hou eens op met iedereen continu uit te schelden voor Poetin-marionet’
Kinderarts klapt uit de school: ‘We worden betaald om je kinderen te vaccineren’
Lareb en CBG komen met ronkende ‘factcheck’: ‘Autisme komt écht niet door vaccinaties’
Van azc’s naar ovc’s (omvolkingscentra): hoe je betaalt voor je eigen ondergang
Cosmic Top Secret: wat je niet mag weten over de Amerikaanse atoombommen die in Nederland liggen
Het Sociaal Kredietsysteem: bewapen jezelf
Kijk: Poetin legt uit wie IS runt en waarom
Arts legt in 6 minuten uit waarom de maatregelen nutteloos zijn