Het Finse heldenepos: de Kalevala en de mysterieuze sampo

Help anderen door dit met je kennissen op je social media te delen!

Er is helaas geen gesproken versie van dit artikel beschikbaar

De Kalevala is het Finse nationale epos. Het werk werd door de Finse arts Elias Lönnrot samengesteld op basis van mondelinge volksoverlevering.

De eerste versie van het epos, dat de hoeksteen vormt van de Finse nationale identiteit, dateert uit 1835.

De Kalevala, of het land van Kaleva, is een caleidoscoop van verhalen. Het belangrijkste personage is Väinämöinen, een zanger, tovenaar en bespeler van de kantele, het Finse snaarinstrument. Hij is de zoon van Ilmatar, de luchtgodin en watermoeder.

De Kalevala begint met een scheppingsverhaal, waarin de hemel, aarde, zon en maan ontstaan uit brilduikereieren, die zijn gelegd op de knie van Ilmatar.

Precessie van de equinoxen

Andere belangrijke figuren in het epos zijn de smid Ilmarinen en de krijger Lemminkäinen. Ilmarinen is de maker van de mysterieuze sampo, een wondervoorwerp dat wordt gemaakt voor Louhi, de heerseres van het vijandige Pohjola – het land van het noorden – die in ruil haar dochter belooft.

In ruil voor een vrije doorgang naar zijn thuisland wilde de toverkol van Louhi van Phjola dat Väinämöinen de sampo maakte. Hij antwoordde dat hij zelf niet in staat was om er één voor haar te maken, maar dat Ilmarinen dat wel kon.

Volgens hoogleraar Giorgio de Santillana van het Massachusetts Institute of Technology verwijst de sampo naar de precessie van de equinoxen. Ilmarinen maakte de sampo uiteindelijk in de vorm van een magische molen die graan, zout en goud produceert.

Later wordt de sampo door de helden uit Kalevala uit Pohjola ontvoerd, waarbij hij in stukken breekt. De sampo brengt voorspoed en welvaart, ook nadat hij gebroken is. De strijd om dit voorwerp is een rode draad in het epos. De sampo doet sterk denken aan de Cornucopia of Hoorn des Overvloeds, de Ark van het Verbond en de Heilige Graal.

Tolkien

De Kalevala bevat ook richtlijnen voor bruid en bruidegom en verhandelingen over het brouwen van bier en de bewerking van ijzer. Lönnrot ondernam tussen 1828 en 1834 een groot aantal reizen om materiaal over de ruim duizend jaar oude mondelinge volksoverlevering in het oostelijke Karelië te verzamelen, dat de basis zou vormen van zijn epos.

Het epos is van groot belang geweest bij het vormen van de Finse nationale identiteit. Als literair werk is de Kalevala ook van grote invloed geweest. Britse schrijvers als J.R.R. Tolkien en C.S. Lewis lieten zich erdoor inspireren. De Kalevala stond in hoog aanzien bij Rudolf Steiner en staat dat nog steeds bij zijn antroposofische geestverwanten.

Gerelateerd:

• Ark van Noach – Verborgen waarheid (video)
• ‘Bijbelse zondvloed is waar en echt gebeurd’
• Stonehenge en andere staten van bewustzijn
• Uruk en Anu, vader en koning van de Anunnaki
• Waar kwamen de sterrengoden vandaan?

Blijf op de hoogte & steun onafhankelijke journalistiek

Lees meer over: